4 - Bà Lão Mù Bán Dầu
Xưa thật là xưa, Ðông Hải là một vùng
đất liền, và trên vùng đất liền ấy có
một tòa đô thành rất lớn tên là Ðông Kinh.
Tương truyền rằng vua của thành Ðông Kinh là
một hôn quân vô đạo, đã dày xéo đất
nước khiến Ðông Kinh trở thành một quốc gia
vô cùng hỗn loạn, đạo đức suy đồi,
phong khí bại hoại.
Thổ thần của vùng đất ấy bèn đem tình
cảnh này trình tâu lên thiên đình, khiến Ngọc Hoàng
Thượng Ðế nổi cơn thịnh nộ, cho rằng
đất Ðông Kinh không còn cứu vãn được
nữa, thôi thì chi bằng lấy quyết định tối
hậu là nhận chìm ngôi thành này xuống đáy biển sâu
!
Ngài Quán Âm nghe tin này vội vàng đến can gián : một
đô thị to lớn như thành Ðông Kinh không thể nào
không có một người tốt, nếu phá hủy toàn
bộ mà không phân biệt trắng đen thì thật là không
ổn thỏa chút nào ! Ngài bằng lòng đến thành Ðông
Kinh quan sát điều tra xem thử, vì không muốn
người tốt bị họa lây.
Quán Âm Bồ Tát đến thành Ðông Kinh, hóa thành một bà lão
mù lòa, tại ngả tư đường mở một
quán bán dầu. Ngài lấy nhánh dương liễu từ
trong Tịnh bình ra, rảy một vài giọt nước tiên,
thế là vại dầu lập tức đầy ắp
một thứ dầu thượng hảo hạng màu vàng
trong vắt. Ngoài cửa tiệm còn treo một tấm
bảng ghi rằng : "Một bình nhỏ 3 đồng,
ba bình lớn 1 đồng".
Người trong thành Ðông Kinh đọc tấm bảng
ấy đều cảm thấy buồn cười :
nếu chỉ có một đồng mà mua được
đến ba bình dầu lớn thì ai tội gì mà bỏ ra
ba đồng mua một bình dầu nhỏ ! Thế là
người mua dầu dồn dập kéo tới, múc ba bình
dầu lớn, vứt xuống một đồng rồi
bỏ đi. Thậm chí có kẻ thấy chủ quán là
một bà lão mù lòa, cứ thế ngang nhiên đến múc
dầu mà chẳng thèm trả tiền.
Ngày nào người mua dầu cũng lũ lượt kéo
đến không ngừng, may mà dầu trong vại của bà
lão mù múc hoài không hết, múc xong vại lại đầy
như cũ, múc tới múc lui mà mực dầu không chút suy
suyễn.
Tình trạng này cứ thế mà kéo dài trong nhiều ngày,
khách đến mua dầu ai cũng tham lam đến
nỗi ngài Quán Âm vô cùng thất vọng.
Một hôm, có một anh chàng rất trẻ tuổi, làm
nghề bán đậu phụ, đến trả ba
đồng tiền mà chỉ múc có một bình dầu
nhỏ, rồi còn nói :
- Bà lão ơi, cháu múc dầu rồi bây giờ đi đây,
bà nhớ thâu tiền nhé !
Quán Âm Bồ Tát vừa ngạc nhiên vừa mừng rỡ,
vội gọi anh chàng lại :
- Cậu em này, người ta ai cũng trả một
đồng múc ba bình dầu lớn, còn sao cậu lại
trả ba đồng mà chỉ múc có một bình nhỏ mà
thôi vậy ?
Anh chàng bán đậu phụ nói :
- Bà lão tuổi đã già nua, mắt lại mù loà thật là
bất tiện, mà còn mở quán bán dầu không phải là
chuyện dễ. Ba đồng một bình dầu nhỏ
giá đã phải chăng lắm rồi, làm sao cháu có
thể đành đoạn lợi dụng bà cho
được ?
Quán Âm Bồ Tát nói :
- Người ta làm được, tại sao cậu không
làm được ?
Anh chàng bán đậu phụ đáp :
- Mẹ cháu có nói "làm người phải có lương
tâm, không nên bắt chước kẻ ác làm điều
bất lương".
Thì ra anh chàng bán đậu phụ còn là một người
con hiếu thảo. Ngài Quán Âm lại càng hoan hỉ hơn,
bèn nói nhỏ với anh chàng :
- Nói cho cậu biết, thành Ðông Kinh sắp sụp
đổ.
Anh chàng bán đậu phụ nghe thế thì giật bắn
người, mở to cặp mắt ngây dại nhìn bà lão
đăm đăm không chịu tin. Quán Âm Bồ Tát nói :
- Tôi nói thật đấy, tôi thấy cậu là
người lương thiện tốt bụng nên mới
báo trước cho cậu biết. Cậu hãy nhớ kỹ
: ngày nào con sư tử đá trước cửa nha môn trào
máu miệng là ngày ấy thành Ðông Kinh sẽ sụp
đổ. Lúc ấy cậu hãy mau mau nhắm hướng
đông mà chạy. Hãy nhớ kỹ lấy ! Ðừng quên !
Từ ngày ấy trở đi, sáng nào anh chàng bán đậu
phụ cũng chạy đến cửa nha môn nhìn con
sư tử đá, và cũng từ ngày ấy trở đi,
quán bán dầu của bà lão mù tại ngả tư
đường cũng không còn nữa.
Một buổi sáng nọ, anh chàng bán đậu phụ
lại chạy đi nhìn con sư tử đá, thì gặp
một người làm nghề đồ tể chuyên
mổ lợn. Ðồ tể hỏi :
- Sao sáng nào cũng thấy cậu chạy tới đây
nhìn con sử tử đá vậy ?
Anh chàng bán đậu phụ là một người thật
thà nên đem lời báo trước của bà lão mù ra kể
lại cho đồ tể nghe.
- Cái gì ? Mồm con sư tử đá trào máu ? Cái cậu này,
sao ngốc quá là ngốc !
Ðồ tể vừa cười ha hả vừa bỏ
đi. Hôm sau, đồ tể muốn phá anh chàng bán đậu
phụ một phen, nên trời còn tờ mờ sáng, đã
đem máu lợn mới giết bôi lên mồm con sư
tử đá. Chẳng bao lâu sau, anh chàng bán đậu
phụ cũng vừa đến nơi, thấy mồm con
sư tử đá có máu vội vàng cắm đầu
chạy về nhà, vừa chạy vừa la :
- Làng xóm ơi ! Thành Ðông Kinh sắp sụp đổ, hãy
chạy mau !
Người trong thành cho rằng anh chàng này khùng nên chẳng
một ai buồn để ý đến.
Anh chàng bán đậu phụ chạy một mạch
tới nhà, cõng mẹ già nhắm hướng đông mà
chạy. Chạy mới được một đoạn
đường thì nghe "rầm !" một tiếng,
quả nhiên thành Ðông Kinh sụp đổ. Chạy
được vài bước, thì đất ở phía sau
cũng theo những bước ấy mà sụp đổ
xuống. Anh chàng chạy không ngừng, thì đất phía
sau sụp đổ cũng không ngừng. Cứ thế mà
chạy thôi là chạy, tới một lúc anh chàng bán
đậu phụ chạy không nổi nữa, đành
đặt mẹ già xuống để nghỉ ngơi
thở một chút. Kỳ lạ thay, anh chàng ngừng
lại nghỉ thì phía sau cũng không nghe tiếng sụp
đổ nữa. Anh chàng bán đậu phụ quay
đầu lại, thì thấy sau lưng mình là cả
một mặt biển mênh mông, thành Ðông Kinh phồn hoa nay
không còn nữa !
Hai mẹ con anh chàng bán đậu phụ bèn cất nhà
ở ngay chỗ đã dừng chân nghỉ ngơi. Từ
từ, vùng đất này cũng trở nên phồn
thịnh.
Vì hai mẹ con anh chàng bán đậu phụ ngừng chân
nghỉ ngơi rồi mặt biển mới định
lại nên chỗ này có tên là "Ðịnh Hải". Còn
chỗ anh chàng bán đậu phụ đặt mẹ già
xuống nghỉ chân ban đầu có tên là "Phóng
Nương Tiêm" (Mũi đặt mẹ xuống), sau
này, người ta đổi lại thành "Hoàng
Dương Tiêm".
Diệu Hạnh GiaoTrinh